Thông báo số 79 năm 2025 của Bộ Thương mại và Tổng cục Hải quan Trung Quốc đưa một số sản phẩm thép vào diện quản lý bằng giấy phép xuất khẩu từ ngày 1/1/2026. Chính sách này làm tăng yêu cầu về hợp đồng, chứng từ chất lượng và khả năng truy xuất, nhưng không phải lệnh cấm hay hạn ngạch sản lượng được công bố.
Trả lời nhanh: Doanh nghiệp xuất khẩu sản phẩm thuộc danh mục phải nộp hợp đồng xuất khẩu và giấy chứng nhận kiểm tra chất lượng do nhà sản xuất cấp để xin giấy phép. Cơ chế giúp cơ quan quản lý theo dõi dòng hàng chặt hơn; tác động đến khối lượng và giá còn phụ thuộc nhu cầu, công suất, rào cản thương mại và cách doanh nghiệp thích nghi.
Thông báo 79 quy định những gì?
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Cơ quan ban hành | Bộ Thương mại và Tổng cục Hải quan Trung Quốc |
| Ngày ban hành | 9/12/2025; công bố ngày 12/12/2025 |
| Hiệu lực | Từ ngày 1/1/2026 |
| Phạm vi | Một số sản phẩm thép trong danh mục đính kèm; nguồn ngành thống kê khoảng 300 mã hàng |
| Hồ sơ chính | Hợp đồng xuất khẩu và chứng nhận kiểm tra chất lượng của nhà sản xuất |
| Bản chất | Quản lý bằng giấy phép, không công bố hạn ngạch khối lượng |
Văn bản chính thức không nói giấy phép được cấp để giữ giá ở một mức cụ thể hoặc loại bỏ hàng giá thấp. Vì vậy, các cách gọi như “hạn ngạch mềm”, “van điều tiết giá” hoặc “cấm xả hàng” chỉ là cách diễn giải của thị trường, không nên trình bày như nội dung pháp lý.
Vì sao Trung Quốc khôi phục cơ chế cấp phép?
Xuất khẩu thép Trung Quốc tăng mạnh trong giai đoạn 2023–2025 khi nhu cầu bất động sản trong nước suy yếu. Lượng hàng lớn với giá trị bình quân giảm đã làm gia tăng điều tra chống bán phá giá, thuế tự vệ và căng thẳng thương mại tại nhiều thị trường.
Cơ chế giấy phép tạo ra ba khả năng quản lý rõ hơn: xác định doanh nghiệp xuất khẩu, liên kết lô hàng với nhà sản xuất và kiểm tra hồ sơ chất lượng trước khi thông quan. Đây cũng là cách Trung Quốc có thêm dữ liệu để theo dõi cơ cấu sản phẩm, thị trường đến và giá trị giao dịch.
Giấy phép có làm xuất khẩu thép Trung Quốc giảm mạnh?
Dữ liệu nửa đầu năm 2026 cho thấy xuất khẩu thép thành phẩm của Trung Quốc đạt khoảng 54,87 triệu tấn, giảm 5,6% so với cùng kỳ. Mức giảm này xuất hiện sau khi giấy phép có hiệu lực, nhưng không đủ để kết luận chính sách là nguyên nhân duy nhất.
- Nền so sánh năm 2025 ở mức rất cao.
- Nhiều quốc gia tăng thuế và điều tra phòng vệ thương mại.
- Giá thép, cước biển và tỷ giá thay đổi theo từng tháng.
- Nhu cầu tại các thị trường nhập khẩu không đồng đều.
- Doanh nghiệp Trung Quốc có thể thích nghi dần với thủ tục mới.
Do đó, cách đọc thận trọng là: giấy phép có thể làm giảm xuất khẩu không chính thức, tăng chi phí tuân thủ và tạo độ trễ cho một số lô; nhưng chưa có căn cứ để nói nó sẽ chặn phần lớn lượng thép xuất khẩu hoặc bảo đảm giá quốc tế tăng.
Tác động đến từng nhóm doanh nghiệp
Nhà máy và doanh nghiệp xuất khẩu Trung Quốc
Nhà sản xuất có hệ thống chứng từ, phòng thử nghiệm và quy trình truy xuất đầy đủ sẽ thuận lợi hơn. Doanh nghiệp thương mại phụ thuộc nguồn hàng không rõ nhà máy hoặc mô tả hàng hóa thiếu chính xác có thể gặp khó khi hợp đồng, chứng nhận và khai báo hải quan không khớp.
Nhà nhập khẩu
Người mua cần tính thêm thời gian xin giấy phép vào lịch giao. Hợp đồng phải ghi đúng tên sản phẩm, mác, kích thước, số lượng và nhà sản xuất; thay đổi sau khi ký có thể yêu cầu sửa hồ sơ hoặc xin lại giấy phép.
Nhà sản xuất thép tại Việt Nam
Áp lực cạnh tranh từ hàng Trung Quốc có thể bớt thất thường ở một số phân khúc, nhưng không biến mất. Hàng được cấp phép vẫn có thể xuất khẩu với khối lượng lớn nếu giá cạnh tranh và hồ sơ đầy đủ. Doanh nghiệp Việt Nam chỉ hưởng lợi bền vững khi kiểm soát chi phí, chất lượng và tiến độ giao hàng tốt hơn.
Tác động đến giá thép Việt Nam
Thông báo 79 chỉ là một trong nhiều biến số. Giá thép Việt Nam còn chịu ảnh hưởng của quặng sắt, than luyện cốc, HRC khu vực, tỷ giá, tồn kho, nhu cầu xây dựng, thuế phòng vệ và chi phí vận chuyển.
| Kịch bản | Tác động có thể xảy ra | Điểm cần kiểm tra |
|---|---|---|
| Giấy phép làm giao hàng chậm | Giá chào nhập khẩu có thể tăng ngắn hạn | Thời gian xin phép và tồn kho tại Việt Nam |
| Doanh nghiệp thích nghi nhanh | Dòng hàng trở lại, tác động giá giảm dần | Khối lượng xuất khẩu theo tháng |
| Thuế phòng vệ tiếp tục tăng | Hàng Trung Quốc chuyển sang thị trường khác | Điểm đến và mức giá xuất khẩu |
| Nhu cầu Trung Quốc phục hồi | Giảm lượng thép cần xuất khẩu | Bất động sản, hạ tầng và sản xuất công nghiệp |
Vì vậy, không nên mua tích trữ chỉ dựa trên tin giấy phép. Quyết định mua cần bám kế hoạch sử dụng, báo giá còn hiệu lực và khả năng giao của nguồn cung cụ thể.
Mối liên hệ với chính sách chống “cạnh tranh tiêu cực”
Trung Quốc đang đồng thời kiểm soát công suất, yêu cầu ngành giảm cạnh tranh phá giá và thúc đẩy sản phẩm chất lượng cao. Giấy phép xuất khẩu phù hợp với xu hướng quản lý chặt hơn, nhưng không nên gộp mọi chính sách thành một kế hoạch duy nhất nhằm nâng giá thép.
Phân tích riêng về điều chỉnh công suất và chống cạnh tranh tiêu cực được trình bày tại bài chính sách chống cạnh tranh tiêu cực của Trung Quốc.
Checklist nhập khẩu thép từ Trung Quốc
- Xác định mã HS có thuộc danh mục quản lý giấy phép hay không.
- Ghi đúng nhà sản xuất, mác, tiêu chuẩn, quy cách và số lượng trong hợp đồng.
- Yêu cầu bản sao giấy phép và chứng nhận chất lượng liên quan đến lô.
- Khóa thời hạn giao có tính đến thời gian xử lý giấy phép.
- Thống nhất trách nhiệm khi hồ sơ bị từ chối hoặc phải sửa.
- Kiểm tra thuế chống bán phá giá, tự vệ và quy định xuất xứ tại Việt Nam.
- Đối chiếu giấy phép, vận đơn, invoice, packing list và chứng chỉ trước thanh toán.
Thông tin tổng quan về việc Trung Quốc khôi phục giấy phép sau 16 năm có thể xem thêm tại bài giấy phép xuất khẩu thép Trung Quốc năm 2026.
Các nhận định không nên dùng như dữ kiện
- “Thông báo 79 là hạn ngạch xuất khẩu trá hình”.
- “Trung Quốc sẽ không còn bán thép giá thấp”.
- “Giá thép Việt Nam chắc chắn tăng vì giấy phép”.
- “Xuất khẩu Trung Quốc giảm hoàn toàn do chính sách mới”.
- “Mọi lô hàng đều cần xin giấy phép riêng hoàn toàn mới”.
Các kết luận trên cần dữ liệu thực thi và quy định chi tiết theo từng trường hợp. Người mua nên dùng văn bản chính thức, mã hàng và hồ sơ lô thay vì lời chào bán hoặc nhận định thị trường.
FAQ
Thông báo 79 có hiệu lực từ ngày nào?
Quy định có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.
Hồ sơ xin giấy phép gồm gì?
Văn bản chính thức yêu cầu hợp đồng xuất khẩu và giấy chứng nhận kiểm tra chất lượng do nhà sản xuất cấp. Cơ quan cấp phép có thể yêu cầu hồ sơ bổ sung theo quy trình quản lý hiện hành.
Có đúng khoảng 300 mã hàng bị quản lý?
Các nguồn thị trường và danh mục mã hải quan thống kê khoảng 300 mã. Khi giao dịch phải kiểm tra mã HS cụ thể trong phụ lục chính thức, không dùng con số tổng để kết luận một sản phẩm có thuộc diện cấp phép hay không.
Giấy phép có phải hạn ngạch xuất khẩu không?
Không theo nội dung công bố. MOFCOM cho biết cơ chế không hạn chế khối lượng xuất khẩu. Nó là công cụ quản lý và theo dõi lô hàng.
Doanh nghiệp Việt Nam có chắc chắn hưởng lợi không?
Không. Lợi ích phụ thuộc sản phẩm, mức cạnh tranh với hàng Trung Quốc, chi phí sản xuất, nhu cầu và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn của doanh nghiệp Việt Nam.
Kết luận
Thông báo 79 đánh dấu việc Trung Quốc quản lý xuất khẩu thép chặt hơn bằng hợp đồng, chứng từ chất lượng và giấy phép. Đây là thay đổi đáng theo dõi, nhưng không phải bằng chứng rằng xuất khẩu sẽ bị cắt mạnh hoặc giá thép sẽ tăng. Doanh nghiệp nên tập trung vào mã hàng, thời gian giao, tính hợp lệ của hồ sơ và dữ liệu xuất khẩu thực tế sau khi chính sách vận hành.
Minh bạch nội dung
Tác giả & người kiểm duyệt
Bài viết được tách rõ vai trò chuyên môn và vai trò review để người đọc dễ kiểm chứng thông tin trước khi liên hệ báo giá.
Tác giả chuyên môn
Đạt Phạm
Phụ trách nội dung kỹ thuật về thép và vật liệu xây dựng
Các bài viết do Kỹ sư Đạt Phạm biên soạn nhằm giúp khách hàng hiểu đúng về chủng loại thép, cách đọc thông số kỹ thuật, cách đối chiếu quy cách thực tế và các yếu tố ảnh hưởng đến báo giá thép tại từng thời điểm. Thông tin giá và tồn kho cần được xác nhận trực tiếp với Đông Dương SG trước khi đặt hàng.
Người review nội dung
doan-trinh-duc
Kiểm duyệt SEO, cấu trúc nội dung, internal link và tính minh bạch
Đoàn Trình Dục phụ trách kiểm duyệt SEO, cấu trúc nội dung, internal link, schema và tính minh bạch thông tin trên baogiathepxaydung.com. Vai trò review giúp người đọc dễ đối chiếu thông tin trước khi liên hệ xác nhận báo giá thép.
Lưu ý minh bạch: Giá thép, tồn kho, quy cách và thời gian giao hàng có thể thay đổi theo thị trường. Người đọc nên liên hệ Đông Dương SG để xác nhận thông tin trước khi đặt hàng.
Bảng giá thép xây dựng Liên hệ xác nhận báo giá