Xà gồ C là gì?
Xà gồ C là cấu kiện thép thành mỏng tạo hình nguội có tiết diện chữ C, thường dùng để đỡ tấm mái, vách hoặc làm khung phụ theo bản vẽ kết cấu. Trang hiện có 30 lựa chọn theo chiều cao thân và độ dày danh nghĩa. Tên gọi C150 hoặc C200 chỉ thể hiện chiều cao thân, chưa đủ để xác định hình học, khối lượng và khả năng chịu lực của tiết diện.
30 quy cách C80–C200 và cách đọc tiết diện
Sáu chiều cao thân C80, C100, C120, C150, C180, C200 kết hợp năm độ dày 1,5; 1,8; 2,0; 2,5; 3,0 mm tạo thành 30 lựa chọn trên trang. Bảng đầu cho biết phạm vi lựa chọn; bảng sau là danh sách thông số phải yêu cầu bên bán xác nhận.
| Thông số | Lựa chọn đang có | Cần xác nhận thêm |
|---|---|---|
| Chiều cao | C80, C100, C120, C150, C180, C200 | Cánh, mép gấp và bán kính góc |
| Độ dày | 1,5 / 1,8 / 2,0 / 2,5 / 3,0 mm | Dung sai và kg/m của tiết diện hoàn chỉnh |
| Chiều dài | Đặt theo bản vẽ/cut list | Chiều dài từng cây và số lượng |
| Lỗ đột | Theo yêu cầu gia công | Tọa độ, đường kính lỗ và hướng tiết diện |
Ví dụ C150 dày 2,0 mm vẫn thiếu kích thước hai cánh, mép gấp, bán kính góc, mác thép, bề mặt và chiều dài. Hai báo giá cùng ký hiệu C150 × 2,0 có thể tương ứng hai tiết diện khác nhau.
Ví dụ giả định: C150×50 và C150×65 cùng cao 150 mm nhưng cánh rộng 50 hoặc 65 mm, nên khối lượng kg/m và giá theo mét có thể khác. Đây không phải hai quy cách đã xác nhận đang bán; còn phải kiểm mép gấp, độ dày, bán kính góc và cấp thép.
| Thông số | Cần xác nhận |
|---|---|
| Chiều cao thân | C80, C100, C120, C150, C180 hoặc C200 |
| Độ dày | 1,5 đến 3,0 mm theo quy cách chọn |
| Cánh và mép gấp | Ghi rõ kích thước thực tế theo bản vẽ |
| Chiều dài cây | Chiều dài tiêu chuẩn hoặc cắt theo yêu cầu |
| Bề mặt | Đen, mạ kẽm hoặc hoàn thiện khác |
Vì sao cùng quy cách nhưng giá khác nhau?
Muốn so báo giá xà gồ C cần đối chiếu toàn bộ kích thước tiết diện, độ dày, cấp thép, loại bề mặt/lớp mạ, chiều dài cây, công cắt và đột lỗ. Có thể chuẩn hóa về đồng/kg, đồng/mét hoặc đồng/cây nếu khối lượng của đúng tiết diện đã được xác nhận.
Giá/kg = giá/cây ÷ kg/cây. Ví dụ giả định: một tiết diện có barem được xác nhận là 5,0 kg/m thì một cây dài 6 m có khối lượng danh nghĩa 30 kg; 10 cây tương đương 300 kg trước các chênh lệch do gia công và dung sai. 5,0 kg/m không phải barem của C150 đang bán; cần dùng catalogue, phiếu cân hoặc chứng từ của đúng lô.
Cách kiểm kg/m: Cân một số cây đại diện, lấy tổng khối lượng chia tổng chiều dài thực tế rồi so với barem của đúng tiết diện/lô. Lỗ đột, lớp phủ và sai số đo có thể làm kết quả khác số danh nghĩa. Không tự mặc định dung sai ±5%; phải theo tài liệu hoặc đơn hàng áp dụng.
Danh sách cắt cây và yêu cầu đột lỗ
Đối với hàng đặt gia công, gửi danh sách theo mã vị trí, quy cách, số cây, chiều dài và bản vẽ lỗ đột; không chỉ gửi tổng số mét. Bảng dưới đây là ví dụ cách lập danh sách, chưa phải kích thước sản xuất đã duyệt.
| Mã vị trí | Quy cách | Chiều dài | Số lượng | Lỗ đột |
|---|---|---|---|---|
| C-M1 | C150 × 2,0 mm | Theo bản vẽ | Theo BOQ | Tọa độ/đường kính theo shop drawing |
| C-V1 | C100 × 1,8 mm | Theo bản vẽ | Theo BOQ | Ghi rõ hướng mặt C trước khi đột |
Information Gain: Với mỗi lỗ đột, cần xác nhận đường kính, vị trí đo từ đầu cây nào, mặt tiết diện dùng làm mốc, hướng lắp và phiên bản bản vẽ được duyệt. Một lô có đúng số cây và chiều dài vẫn có thể không lắp được nếu hướng tiết diện hoặc mốc lỗ bị đảo.
Khi nào cần so xà gồ C với Z?
C và Z không thể thay thế chỉ vì cùng chiều cao. Phương án nối chồng, vị trí gối, liên kết, hệ giằng, nhịp và tải trọng phải theo thiết kế. Một số hệ xà gồ Z cho phép cấu tạo nối chồng theo hướng dẫn riêng, nhưng không có nghĩa mọi tiết diện Z luôn phù hợp hơn C.
Không nên mặc định C80–C120 chỉ dùng cho mái nhẹ hoặc C150–C200 chắc chắn chịu tải lớn hơn trong mọi trường hợp. Lựa chọn cần dựa trên bản vẽ kết cấu, bảng khả năng chịu lực và điều kiện thi công của đúng hệ sản phẩm.
Mẫu yêu cầu báo giá và kiểm tra khi nhận hàng
Mẫu giả định: “Cần báo 10 cây xà gồ C150 dày danh nghĩa 2,0 mm, dài 6,00 m/cây. Vui lòng xác nhận cánh, mép gấp, cấp thép, bề mặt, kg/m và dung sai. Trường hợp đột lỗ, đề nghị báo riêng theo bản vẽ được duyệt, ghi rõ đầu cây làm mốc và hướng tiết diện. Báo rõ giá/cây, VAT, phí gia công, vận chuyển và nơi giao”. Đây là yêu cầu lấy thông tin, không phải đơn hàng hiện có.
- Kiểm chiều cao thân, cánh, mép gấp và độ dày trên các mẫu đại diện, theo quy tắc đo đã thống nhất.
- Kiểm chiều dài, độ thẳng, cong vênh, mép cắt và bề mặt.
- Đối chiếu khối lượng kg/m hoặc kg/cây với tài liệu/phiếu cân của đúng lô.
- Nếu gia công lỗ: kiểm số lỗ, đường kính, tọa độ, đầu cây làm mốc và hướng tiết diện.
- Đếm số cây, so mã vị trí, quy cách và chứng từ giao nhận trước khi lắp.
Tiêu chuẩn tham khảo và hướng dẫn liên quan
Để đối chiếu phạm vi thiết kế, xem TCVN 14594:2026 (kết cấu thép thành mỏng tạo hình nguội) và TCVN 5575:2024 (kết cấu thép nói chung). TCVN 6525:2018 chỉ liên quan đến thép tấm mỏng kết cấu phủ kẽm hoặc kẽm-sắt nhúng nóng khi vật liệu đầu vào thuộc đúng phạm vi. Các tiêu chuẩn này không chứng minh 30 lựa chọn đang bán đã được chứng nhận.
G350, G450, G550 và Z120, Z275 là gì? Trong hệ ký hiệu như AS 1397, G350/G450/G550 biểu thị cấp thép theo cơ tính, còn Z120/Z275 biểu thị mức khối lượng lớp mạ kẽm. Ví dụ Z275 là 275 g/m² tính chung hai mặt theo yêu cầu tiêu chuẩn áp dụng, không phải độ dày 275 µm. Q235/SS400 thuộc hệ mác khác, không tự coi là tương đương. Chỉ chốt cấp thép và lượng mạ khi có catalogue hoặc chứng từ đúng lô.
Xem danh mục Tôn/Xà gồ và Xà gồ Z để chọn nhóm sản phẩm. Để xem phân tích thiết kế, tham khảo so sánh xà gồ C và Z và cách xác định khoảng cách xà gồ theo bảng span. Sau khi phương án mái đã duyệt, dùng công cụ tính số lượng xà gồ để tính số lượng; trước khi đặt mua, dùng checklist hỏi báo giá xà gồ và tôn để chuẩn bị thông tin báo giá.

